Chúa Nhật XXIII TN, A, Mt 18,15-20: Sửa lỗi trong tình huynh đệ và bác ái

SỬA LỖI TRONG TÌNH HUYNH ĐỆ VÀ BÁC ÁI

(Ed 33,7-9; Rm 13,8-10; Mt 18,15-20)

Minh Tước

Con người được Thiên Chúa tạo dựng để sống hiệp thông với Ngài và sống tương quan với nhau. Thế nhưng, “nhân vô thập toàn”, thân phận con người mỏng giòn, yếu đuối và lỗi lầm. Do đó, tội lỗi làm rạn nứt mối tương quan với Thiên Chúa và phá vỡ sự hiệp nhất giữa con người với nhau, giữa cộng đoàn, gia đình và Hội Thánh. Lời Chúa hôm nay mời gọi chúng ta cùng nhau sửa lỗi trong tình huynh đệ và bác ái. Đó là sứ vụ trong tình yêu thương nhằm giúp người lầm lỗi trở về với Thiên Chúa và hiệp thông với nhau.

Các bài đọc Lời Chúa hôm nay giúp chúng ta biết lắng nghe nhau trong tình huynh đệ và bác ái, để sữa lỗi cho nhau. Sách Êdêkien, Thiên Chúa đặt ngôn sứ làm người canh gác cho nhà Israel. Người canh gác không phải là lên án, nhưng là nhận ra nguy hiểm và kịp thời cảnh báo. Như thế, vai trò ngôn sứ là phải nói sự thật, không sợ hãi hay dửng dưng trước lỗi lầm của người khác. Như vậy, tình yêu chân thật luôn mong điều tốt đẹp cho người khác, chứ không muốn họ đánh mất hạnh phúc vĩnh cửu.

Cũng vậy, lời khuyên chân tình của thánh Phaolô đối với tín hữu Rôma về mối tương thân tương ái: “Anh em đừng mắc nợ gì ai, ngoài món nợ tương thân tương ái” (Rm 13,8). Đó là món nợ không bao giờ trả hết, bởi tình yêu thương chính là cốt lõi của đời sống Kitô hữu và là sự hoàn tất mọi lề luật. Chính khi được thúc đẩy bởi tình yêu qua việc sửa lỗi mới mang lại ý nghĩa của lòng yêu thương. Ngược lại, nếu thiếu đức ái, lời góp ý dù đúng đến đâu cũng có thể trở thành kết án và dẫn đến làm tổn thương người anh em[1].

Trong bài Tin Mừng hôm nay, thánh Matthêu diễn tả cách thức sửa lỗi cho nhau theo cung bậc từ thấp đến cao, từ nhỏ đến lớn. Nghĩa là từ hai người đến cộng đoàn, từ cộng đoàn đến Hội thánh. Vì thế, khi gặp riêng người anh em để chân thành góp ý và đối thoại là tạo cơ hội để người anh em nhận ra lỗi lầm, mà không ảnh hưởng người xung quanh. Nếu họ chưa lắng nghe, hãy mời thêm một vài người cùng giúp nhau phân định điều đúng điều sai trong tinh thần huynh đệ và bác ái.

Việc sửa lỗi không phải là chứng minh mình đúng hay người kia sai, nhưng là giúp họ hoán cải và trở về với nội tâm. Cũng thế, sửa lỗi tình huynh đệ không bao giờ gây lên sự nóng giận, tự ái hay kiêu căng, nhưng phải xuất phát từ một trái tim biết yêu thương, biết cảm thông và biết đồng cảm trước sự lầm lạc của người khác.

Sửa lỗi cho nhau trong tình huynh đệ và bác ái được diễn ra trong cuộc sống gia đình, cộng đoàn, giáo xứ... Bởi khi chúng ta không sửa lỗi cho nhau sẽ dễ dàng phê bình và lên án người khác. Và trái lại, nếu chúng ta sửa lỗi cho người khác mà lại né tránh không góp ý, vì sợ phiền phức mà để mặc người anh em sống trong con đường lầm lạc thì thiếu tình bác ái. Cũng vậy, nếu chúng ta nhân danh sự thật mà lại thiếu sự hiền hòa và bác ái, thì khiến lời nói trở thành nguyên nhân gây chia rẽ và dẫn đến thiếu tình hiệp nhất.

Quả thế, sửa lỗi là một trong những việc bác ái khó thực hiện nhất. Người góp ý cần có sự khiêm tốn, khôn ngoan và kiên nhẫn, và trái lại, người được góp ý cũng cần phải có lòng khiêm nhường để nhìn nhận những lỗi lầm của mình. Khi cả hai cùng tìm kiếm thánh ý Thiên Chúa thay vì bảo vệ cái tôi, việc sửa lỗi sẽ trở thành cơ hội chữa lành và giúp các mối tương quan được gắn kết với nhau trong tình hiệp nhất. Vì thế, Chúa Giêsu không dạy các môn đệ lên án hay bêu xấu người phạm lỗi. Mà Người chỉ cho họ một con đường khôn ngoan và lòng thương xót.

Chúa Giêsu khuyên dạy chúng ta: “Nếu ở dưới đất, hai người trong anh em hợp lời cầu xin bất cứ điều gì, thì Cha Thầy, sẽ ban cho. Vì ở đâu có hai hoặc ba người họp lại nhân danh Thầy, thì có Thầy ở giữa họ” (Mt 18,19-20). Chỉ trong cầu nguyện, chúng ta sẽ được ơn hoán cải và nhận ra thánh ý Thiên Chúa. Sức mạnh của cầu nguyện sẽ phân định điều nào đúng và điều nào sai lỗi. Như thế, sửa lỗi không phải là xét đoán hay kết án người khác, nhưng là mối dây liên kết phát xuất từ tình yêu giữa Thiên Chúa và con người.

Do đó, yêu thương đích thực không thể dửng dưng khi thấy người anh em mình sa vào con đường lầm lạc và cũng không dửng dưng trước sai lỗi của người khác, nhưng giúp họ trở về với sự thật và sống con đường thánh thiện. Như vậy, sự hiện diện của Chúa trong cuộc gặp gỡ qua lời cầu nguyện với tâm hồn chân thành và yêu thương sẽ giúp chúng ta sửa lỗi cho nhau.

Như vậy, để sống trong tình huynh đệ và có lòng bác ái với nhau, chúng ta noi gương Đức Giêsu quảng đại và tha thứ. Cũng thế, chỉ có tình yêu mới làm cho lời góp ý trở thành phương thế hòa giải, chỉ có tình yêu mới giúp cộng đoàn trở thành gia đình của Thiên Chúa và chỉ có tình yêu mến Chúa yêu người mới làm trọn vẹn mọi lề luật[2].

Lạy Thiên Chúa giàu lòng thương xót, xin ban cho chúng con biết nói sự thật trong yêu thương, biết sửa lỗi với lòng khiêm nhường và biết đón nhận những lời góp ý chân thành, để mọi người hiệp nhất nên một trong Trái Tim Chúa. Amen